Dit jaar kijk ik met argusogen uit naar de gamescom

Welkom in de shitstorm

Al bijna vijftien jaar reis ikiedere zomer af naar het sfeervolle Keulen. En iedere gamer weet wel waarvoor : gamescom. Een soort bedevaart voor menig gamer en gamejournalist. Maar dit jaar speelt er een raar onderbuikgevoel op wanneer ik vooruitblik naar de beurs. Want waar het eigenlijk een viering van de games moet zijn, lijkt er momenteel maar weinig te vieren.

Ik probeerde laatst te bedenken wat mijn favoriete game van gamescom 2025 was. Voorgaande jaren had ik daar zo een antwoord op kunnen geven. Of het nou die keer was dat ik Blue Prince kon checken, in gesprek ging over Hyenas (RIP) of dat jaar dat ik achter gesloten deuren Horizon: Zero Dawn al even mocht checken. Maar voor gamescom 2025 kwam er niets naar boven. We hadden wel grappige dingen gezien – zo meen ik mij te herinneren – maar er steekt niets echt bovenuit..

Sinds afgelopen augustus toen ik met collega Tom in Keulen was, is de gamingindustrie er niet leuker op geworden. Zeker niet beter. Vrijwel elke dag krijgen we te horen dat er weer banen zijn gesneuveld bij een studio. Terwijl games zoals Highguard na enkele weken alweer offline worden gehaald, lacht het giftige internet het volgende slachtoffer alweer uit. Momenteel ben je al af als je ook maar dreigt een game leuk te vinden. En dat terwijl er een of andere techbro een gaming-CEO maar weer verkoopt dat AI echt de oplossing gaat zijn voor al hun zorgen. Wat moet dat voor een beurs als gamescom gaan betekenen?

Door de AI de games niet meer zien

Scroll momenteel door een sociaal platform als Bluesky en je ziet voorvechters met een liefde voor het maken van games op de barricades staan, in strijd tegen de hoeveelheid AI-slop die momenteel geproduceerd wordt. Een gevecht waar ik ze in steun en met liefde achter sta. Maar lees tussen de regels door, scroll wat dieper, pak een andere lijst en je ziet plots ‘makers’ hun ‘games’ promoten, waarbij de generieke AI look and feel er vanaf straalt.

Diep in mijn onderbuik heerst het gevoel dat dit op de beurs in Keulen later dit jaar niet anders gaat zijn. Natuurlijk zullen we liefhebbers van het vak zien, creatieve makers die niets liever willen dan AI de wereld uit bonjouren. Maar ga verder kijken en dan zullen de kunstmatig gegenereerde beelden wel de kop op steken. Of het nu is in de hallen vol merchandising, bij een vaag standje ergens in de business area of gewoon bij een grote corpo uitgever op de beursvloer: ik denk niet dat we er onderuit kunnen dit jaar. Kijk maar naar games als Anno 117: Pax Romana, Crimson Desert of de vele games op Steam.

Nu ben ik de beroerdste niet en het glas halfleeg laten, maar mijn gevoel zegt dat er pittige gesprekken gevoerd gaan worden over het gebruik van kunstmatige intelligentie. Niet ieder gebruik van AI is immers meteen kwalijke zaak. Een slim model dat berekent hoe de NPC’s van de game moeten reageren op de wereld, zien we wel vaker. Denk aan het model dat de robots in ARC Raiders gebruiken, hoewel deze studio niet veel later ook toegaf AI voice-lines te genereren. Maar wanneer de eenheidsworst van de posters afdruipt en je personage onbedoeld zes vingers heeft, moeten we toch vragen gaan stellen.

Games maken plaats voor tech

Een andere trend die we de afgelopen jaren meer en meer zien op de beurs is dat games plaats maken voor tech. Al klinkt dat misschien wat cru: er zijn simpelweg minder games op de beurs, de vierkantemeterprijs wordt ieder jaar zo’n 2,5% hoger (2024 – 2025 – 2026) en dus springen tech-fabrikanten maar al te graag in dat gat om de ruimte op te vullen. Waar je tien jaar geleden enkel wat grote partijen zag op de beursvloer, lijkt nu iedereen met een toetsenbord of hoofdtelefoon in zijn assortiment de beurs te hebben gevonden.

Dat is natuurlijk een stukje logische marktwerking: er is vraag van leveranciers en aanbod vanuit de organisatie. Maar voor ons als bezoekers of als pers tekent het de beurs wel steeds meer en meer. Wanneer je meer afspraken voor tech hebt dan voor games op een gamingbeurs, dan voel je gewoon dat er iets aan het verschuiven is en niet op een comfortabele manier. Het zou de organisatie en Duitse overheid sieren om de focus weer terug te leggen op waar de beurs ooit voor bedacht was: gaming. Maar zolang de bezoekersaantallen hoog blijven en de vierkante meters beursvloer verhuurd blijven worden, zal daar maar weinig verandering in komen.

Hoe je het ook wendt of keert: ik kijk uit naar augustus, naar wat de beurs te brengen heeft en naar wat de makers te vertellen hebben. Of het nu loopt zoals we hopen, of loopt zoals we verwachten: we streven ernaar om er ook dit jaar weer bij te zijn en het gesprek aan te gaan. Met makers die niets met AI hebben, maar ook zij die het volledig omarmen. Want pas als we die mensen gaan begrijpen, kunnen we ook gaan ontdekken hoe we dit doemscenario kunnen gaan ontmantelen…